Borba protiv karcinoma cerviksa

25.01.2010.godine u Sali za sastanke Kabineta generalnog direktora, sa početkom u 12 sati održaće se konferencija za štampu povodom Nedjelje borbe protiv karcinoma cerviksa (grlića materice).Konferenciji ce prisustvovati  Direktor za medicinske poslove hirurških grana Kliničkog centra Banja Luka Dr Zoran Aleksić, Načelnik Klinike za ginekologiju i akušerstvo Prof.dr Nebojša Jovanić, Dr Bokan Mile, i koordinator projekta iz Fonda zdravstvenog osiguranja Republike Srpske Dr Danijela Telebak.U Evropskoj Uniji svake godine se obilježava nedjelja borbe protiv karcinoma cerviksa, obicno je to posljedanja nedjelja u mjesecu januaru. Ove godine predstavnici Evropske agencije za borbu protiv karcinoma cerviksa ( ECCA) pozvali su Klinički centar Banja Luka da ucestvuje u ovom projektu. U toj nedjelji koordinatori Projekta će podijeliti brošure svim bolnicama i domovima zdravlja. Takodje, „biser mudrosti“ je broš koji se u toj nedjelji nosi na reveru i bice podijeljen spikerima,novinarima, javnim ličnostima,doktorima, sestrama... Karcinom cerviksa (grlića materice) Mada je karcinom grlića materice globalni problem, on istovremeno predstavlja značajan javno-zdravstveni problem u svakoj zemlji. Procjene su da od ove bolesti svake godine u svijetu oboli oko 500.000 žena, a oko 270.000 ih umre. Od svih oboljelih i umrlih u svijetu preko 80%  slučajeva otpada na zemlje u razvoju.  U Evropi svake godine oboli oko 60.000 žena, a umre oko 30.000. U zemljama Evropske unije to je drugi najveći uzrok smrti žena od 15 – 44 godine odmah iza karcinoma dojke, gdje godišnje oboli oko 33.000 žena, a umre njih oko 15.000. Prema podacima Instituta za zdravstvenu zaštitu Republike Srpske u periodu od 2001 – 2006 godine prijavljena su 1.044 nova slučaja karcinoma grlića materice što praktično znači svake godine između 140 i 200 novo-oboljelih žena, odnosno naša gruba incidencija je 24,1/100.000 žena. Ono što kod nas posebno zabrinjava je činjenica da se većina ovih pacijentkinja javlja u kasnijim fazama razvoja bolesti kada je terapija dugotrajna, manje uspješna, povezana sa invaliditetom i jako skupa po zdravstveni sistem zemlje. Gotovo svi slučajevi karcinoma grlića materice se povezuju sa dugotrajnom infekcijom onkogenim humanim papiloma virusima (HPV), jer je u 99,7% slučajeva karcinoma grlića materice izolovan onkogeni tip HPV.     PREVENCIJA Uzimajući u obzir značajna opterećenja društvene zajednice koja su povezana sa liječenjem karcinoma grlića materice postoji potreba za razvijanjem i prihvatanjem strategija prevencije i liječenja prekancerskih promjena.   Postoje dva stepena prevencije karcinoma grlića materice  -  Primarna prevencija – prevencija uzroka bolesti, perzistentne onkogene HPV infekcije što predstavlja praktično vakcinaciju.  -  Sekundarna prevencija – identifikacija kroz skrining i liječenje prekancerskih promjena.   SEKUNDARNA PREVENCIJA – SKRINING Ono što je veoma bitno konstatovati kada je u pitanju prevencija – skrining  karcinoma grlića materice su tri veoma važne činjenice: -          Dostupnost grlića materice pri svakom ginekološkom pregledu. -          Sporo nastajanje karcinoma grlića materice što nam ostavlja dovoljno vremena za skrining. -          Povezanost trajne infekcije onkogenim HPV sa premalignim i malignim promjenama grlića materice.  Ove tri  činjenice su potakle naučnike da intenzivno rade na metodama skrininga. Tako je četrdesetih godina prošlog vijeka razvijena metoda citološkog pregleda razmaza uzetog sa grlića materice – PAP-a nalaz. Danas se još uvijek većina trenutnih masovnih programa skrininga u svijetu temelji na PAP-a nalazu. Dobro organizovan citološki skrining populacije u razvijenim zemljama je pokazao da se svakih 3 – 5 godina smanjuje incidenca nastanka karcinoma grlića materice i do 80%, tako da je u industrijskim zemljama mortalitet od cervikalnog karcinoma drastično pao. To se naročito odnosi na skandinavske zemlje, Veliku Britaniju, Holandiju i još neke. Samo neke razvijene zemlje (Finska, Velika Britanija, Holandija, Češka itd.) imaju u potpunosti organizovane programe skrininga, ali treba imati na umu da i u najbolje organizovanim programima skrininga oko 20% slučajeva karcinoma grlića materice ostaje neotkriveno u preinvazivnom stadijumu pa stoga i neliječeno. Koristeći nova saznanja da je u više od 99% slučajeva karcinoma grlića materice izolovan onkogeni tip HPV razvijena je nova metoda skrininga čiji je cilj dokazati trajnu HPV infekciju, koja inače nastaje ako imunološki odgovor domaćina ne uspije suzbiti akutnu infekciju. Budući da trajna infekcija onkogenim HPV, prekancerske lezije kao i početni stepeni invazivnog karcinoma grlića materice protiču potpuno asimptomatski žena nije svijesna ovih abnormalnosti sve dok bolest ne dostigne uznapredovali stadijum kada se javljaju simptomi bolesti. Rizik od trajne infekcije započinje prvim seksualnim odnosom i povećan je ranijim stupanjem u prvi polni odnos. Nastavlja se tokom cijelog života kroz nove infekcije, budući da ranija infekcija HPV ne znači da će žena steći dovoljan imunitet na slijedeće infekcije. Od ukupnog broja žena inficiranih HPV približno njih 10 – 20% razvijaju trajnu infekciju s time da je

 

« Prethodna		Sljedeća »